Riepair B.V.

Tijd verandert dingen maar de waarheid is dat je het zelf moet doen

Nieuws
Nieuws

Toetsing zorgt lang niet altijd voor een betrouwbare RI&E

Toetsing zorgt lang niet altijd voor een betrouwbare RI&E

Kan de werkgever erop vertrouwen dat toetsing door een certificaathouder leidt tot een volledige en betrouwbare RI&E? Deze vraag stond centraal in een onderzoek van de Inspectie SZW. Dit blijkt lang niet altijd het geval.

De Inspectie SZW heeft een verdiepend onderzoek uitgevoerd naar het resultaat van de toetsing van de RI&E door een gecertificeerde arbodeskundige. Dit in het kader van het ‘Meerjarenplan verbetering naleving RI&E’.  Een toetsing van de RI&E is bedoeld om, onafhankelijk van de werkgever, te bepalen of de RI&E volledig en betrouwbaar is. Onderzocht is of met deze toetsing de kwaliteit van de RI&E inderdaad geborgd is.

Driekwart getoetste RI&E’s niet volledig of betrouwbaar

Het onderzoek leert dat driekwart van de getoetste RI&E’s niet volledig of betrouwbaar is. Wel zorgt het certificaat arbokerndeskundige ervoor dat de getoetste RI&E meer kwaliteit heeft. Deze kwaliteit is groter als de toetsing betrekking heeft op gevaarsaspecten die vallen binnen de eigen kerndeskundigheid (Veiligheidskunde, Arbeidshygiëne, Arbeid- & Organisatiedeskundigheid).

toetsen RI&E

Ontbreken van definitie voor ‘toetsen’

Ook blijkt uit het onderzoek dat er op dit moment geen sprake is van een definitie voor ‘toetsen’. Daarnaast is er géén gestandaardiseerde werkwijze als het gaat om de uitvoering van de taak ‘toetsen’. Er is geen vastgesteld wettelijk en duidelijk normenkader voor de inhoud en het op te leveren eindproduct. En er is te weinig toezicht op de rechtmatigheid en op de kwaliteit van de toetsing.

Belangrijkste bevindingen

  • Driekwart van de getoetste RI&E’s in de (niet representatieve) steekproef is niet volledig en/of betrouwbaar na toetsing;
  • Van de afgegeven bewijzen van toetsing (n=77) zijn er 50 die een positief oordeel bevatten afgegeven door de toetser, terwijl in de praktijk blijkt dat in 36 van die 50 gevallen dit niet het geval is. Er is dan sprake van een vals positief oordeel;
  • Bij 27 van die 36 gevallen betreft het een (vals positief) oordeel van een gecertificeerde AKD-er. Ten opzichte van het totaal ‘niet in orde’ bevonden getoetste RI&E’s (n=56) is dat bijna de helft (27 van de 56);
  • De kwaliteit van door gecertificeerde AKD-ers getoetste RI&E’s is beter dan toetsingen verricht door andere typen toetsers (bedrijfsartsen en onbevoegden);
  • De kwaliteit van toetsingen door gecertificeerde AKD-er is groter indien de toetsing een gevaarsaspect betreft dat valt binnen de scope van het eigen certificaat (type kerndeskundigheid als HVK, Arbeidshygiëne of A&O).

Voor verbetering vatbaar

Het certificaat heeft een positief bevorderende bijdrage op de kwaliteit van de getoetste RI&E. Maar het systeem rond toetsing door een gecertificeerde arbokerndeskundige kan dus nog worden verbeterd.

Belangrijkste bevindingen uit enquêtes, interviews en deskresearch

  • De werkgevers ervaren de RI&E en de toetsing ervan als een log instrument en een papieren tijger (28 procent);
  • Werkgevers en certificaathouders rapporteren ervaring met onvoldoende vakbekwaamheid en kennis van de gecertificeerde arbokerndeskundige als het gaat om de taak ‘toetsen hele RI&E’;
  • Certificaathouders rapporteren onvoldoende vakbekwaamheid bij collega’s en gebrek aan kennis bij de werkgever over wat er in de RI&E moet staan, wil deze volledig en betrouwbaar zijn;
  • Certificaathouders zien het als een risico voor de kwaliteit van de toetsing als certificaathouders de RI&E toetsen op gevaarsaspecten die vallen buiten de reikwijdte van eigen arbokerndeskundigheid.

Bedrijfsartsen zijn slechtste toetsers

In de steekproef waren 77 getoetste en door de inspecteur beoordeelde RI&E’s opgenomen. Daarbij zaten 7 individuele toetsingen uitgevoerd door een bedrijfsarts en 3 door bedrijfsartsen, toetsend vanuit een multi-team. Uit het onderzoek blijkt dat deze bedrijfsartsen het minst goed presteren van alle toetsers in het onderzoek. Een verdiepend onderzoek lijkt op z’n plaats.

Veel RI&E’s getoetst door onbevoegde

Verder bleek dat 14 van de 77 getoetste RI&E’s getoetst waren door een daartoe onbevoegde persoon. Ongeacht of de RI&E in orde is of niet, het is een zorgelijk signaal. Immers, onbevoegd toetsen is een overtreding van de wet. En de betreffende RI&E, en daarmee de werkgever, voldoet niet aan de wet- en regelgeving.

Nog te weinig zeggingskracht

Een getoetste RI&E die niet volledig en betrouwbaar is, vormt een risico voor de gezondheid en veiligheid van werknemers. Immers, een werkgever baseert het veiligheid- en gezondheidsbeleid op deze getoetste RI&E. Het hebben van een RI&E met plan van aanpak voorspelt het beste hoe veilig en gezond werknemers kunnen werken (bron: arbo in bedrijf 2016).

De resultaten van het onderzoek laten zien dat de toets van de RI&E nog te weinig zeggingskracht oplevert. Er valt nog veel winst te behalen door de systematiek van toetsing tegen het licht te houden.

Conclusie en aanbevelingen

De Inspectie SZW concludeert dat toetsing niet in alle gevallen leidt tot een volledige en betrouwbare RI&E. Ook oordeelt de inspectie dat het certificaat de kwaliteit van de toetsing niet altijd borgt. Daarnaast concludeert de Inspectie SZW dat er kwaliteitsverschil bestaat tussen toetsingen verricht door een certificaathouder en een niet certificaathouder. De werkgever kan voor de borging van de kwaliteit van de RI&E en het Plan van Aanpak niet zonder meer vertrouwen op de toetsing en daarmee op de borging van het persoonscertificaat arbokerndeskundige.

Aanbevelingen

Op basis van de bevindingen en de conclusies komt de Inspectie SZW tot de volgende aanbevelingen:

  • Zet het toezicht op de toetsresultaten en (oordelen in) bewijzen van toetsing in relatie met de aangetroffen inspectiepraktijk voort. Dit ook om het aantal onrechtmatige toetsingen vanuit die kant tegen te gaan;
  • Zet in op het vergroten van kennis en kunde over de volledigheid en betrouwbaarheid van de RI&E bij de toetsers;
  • Bedrijfsartsen scoren matig als bevoegd toetser op de toetsingen in deze steekproef. Dat is een zorgelijk signaal. Dit moet verder worden onderzocht.
  • Neem in de wet- en regelgeving een duidelijke definitie op over de taak ‘toetsen van de RI&E’. Wat is het? Is het een keuring of een advies en hoe vrijblijvend dan?;
  • Formuleer een duidelijker gestandaardiseerd normenkader rond de taak toetsen. Hiervoor voorkom je dat financieel gewin kan prevaleren boven veiligheid en gezondheid van werknemers;
  • Introduceer een verplichte handeling door de werkgever op de uitkomst van een eerste toetsing. Pas daarna, en na gedane aanpassing, kan de toetsing definitief worden. Hiermee krijgt het toetsen het karakter van ‘keuren’. Dit is een wens die uitdrukkelijk wordt ondersteund door de gecertificeerde arbokerndeskundigen.

Bron: SZW en arbo-online

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

copyright ©2021 Riepair - Houdt bedrijven gezond en veilig - All rights Reserved Contact | Disclaimer